Kort antwoord: die muffe lucht komt bijna nooit uit de trommel. Hij komt uit de rubberrand, het zeepbakje en het filter, en daar zit zeep die nooit is weggespoeld.
Kort antwoord
Rubberrand uitvegen, zeepbakje eruit, filter legen, daarna leeg draaien op 60 graden met poederwasmiddel.
Als je wasmachine stinkt, zit die lucht in de aanslag die zich op die drie plekken verzamelt. Die haal je er eerst met de hand uit, want een programma komt daar niet bij. Ongeveer een kwartier handwerk, de rest doet de machine.
Waarom je wasmachine gaat ruiken
Twee gewoontes die allebei verstandig klinken, veroorzaken samen de lucht.
We wassen tegenwoordig bijna alles op 30 of 40 graden, en meestal met vloeibaar wasmiddel. Dat is goed voor je energierekening en zacht voor je kleding. Alleen blijven daardoor twee dingen achterwege: de warmte die vet oplost, en het bleekmiddel, dat in vloeibaar wasmiddel meestal niet zit.
Daar komt bij dat vrijwel iedereen te veel wasmiddel gebruikt. De dop is ruim bemeten, en meer zeep voelt grondiger. Het tegendeel is waar: wat niet wordt weggespoeld, blijft achter.
Die twee samen leveren een dun, kleverig laagje op van zeepresten, vet, vezels en micro-organismen. Dat gaat in de rubberrand zitten, in het zeepbakje en in het filter, en het houdt daar vocht vast. Precies daarin ontstaat de geur. Het komt dus uit allebei: van je was en van het wasmiddel.
Daarom werkt een programma alleen niet. Water spoelt langs die plekken heen, niet erdoorheen.
Wasmachine reinigen: de 5 stappen
De eerste drie doe je met de hand, dat is ongeveer een kwartier. De laatste twee doet de machine.
- Trek de rubberrand naar je toe en veeg hem uit. Vouw de plooi open, dan zie je de onderkant. Daar zit het donkere laagje. Neem het rondom af met een klamme doek, ook helemaal onderin waar het water blijft staan.
- Haal het zeepbakje eruit en spoel het af. Bij de meeste machines zit er achterin een knopje dat je indrukt, dan schuift hij eruit. Leg hem tien minuten in heet water, niet kokend, dan laat de aanslag vanzelf los. Veeg ook de holte uit waar hij in zat.
- Maak het filter leeg. Zet de machine uit en haal de stekker eruit. Draaide er net een programma op 60 graden of hoger, wacht dan een halfuur, want het restwater kan nog heet zijn. Zet een platte schaal en een handdoek onder het klepje, draai het filter langzaam een stukje open en laat het water gecontroleerd lopen. Het kunnen liters zijn.
- Draai de machine leeg op minstens 60 graden, met poederwasmiddel. Het bleekmiddel daarin doet het eigenlijke werk, hitte alleen is niet genoeg. Heeft je machine een programma dat trommelreiniging heet, gebruik dat en volg de handleiding. Bosch draait dat programma op 80 tot 90 graden, Miele adviseert minstens 75.
- Laat de deur op een kier staan. Dit is de stap die ervoor zorgt dat de lucht niet terugkomt, en hij kost je niets.
Azijn of soda, wat moet ik nou gebruiken?
Ze doen allebei iets anders, en tegen deze geur helpt geen van beide echt.
Azijn is een zuur en lost kalk op. Woon je in een gebied met hard water en zit er witte aanslag op je verwarmingselement, dan is dat zinvol. Alleen komt de Nederlandse geurklacht meestal niet van kalk maar van zeep en vet, en daar doet een zuur weinig aan. Bosch en Siemens raden azijn in de wasmachine bovendien af vanwege de rubberen onderdelen, Bauknecht staat het alleen sterk verdund toe. Tegen kalk in je waterkoker is azijn prima, in de wasmachine houd ik het bij een uitzondering.
Schoonmaaksoda werkt de andere kant op. Die maakt van vet een soort zeep, waardoor het sneller loskomt. Dat zit dichter bij het echte probleem. Een eetlepel in de trommel bij een leeg programma op 60 graden kan helpen. Draag er handschoenen bij, want schoonmaaksoda is oogirriterend. En let op het verschil met zuiveringszout: dat is natriumbicarbonaat en veel milder.
Meng ze niet, ook niet na elkaar. De twee eten elkaar op en je houdt vooral water met wat zout over. Echt gevaarlijk wordt het bij chloorhoudende reinigers: komen die in aanraking met azijn of een ander zuur middel, dan kan er chloorgas ontstaan dat je ogen en luchtwegen prikkelt. Daarvoor hoeven ze niet eens tegelijk in de machine te zitten, kort na elkaar is genoeg. Gebruik dus altijd maar een middel en spoel de machine ertussendoor leeg door.
Waarom het huismiddel halverwege stopt, en de fles ook
Een huismiddel brengt je een eind. De fles die je daarna pakt heeft hetzelfde probleem.
Bij een licht laagje haal je met een huismiddel echt iets weg. Zit het er langer op, dan houd je een rest over die niet meegaat, hoe lang je ook wacht.
De reflex is dan om iets sterkers te pakken. Dat werkt ook, maar het loopt tegen hetzelfde aan: een vloeistof blijft aan de buitenkant. Op een schuine wand loopt hij eraf, in een voeg zakt hij weg, in een vezel komt hij niet ver genoeg. Daarom moet je herhalen, en daarom staat er na een jaar een rij flessen onder je gootsteen.
Warmte werkt andersom. Stoom trekt in het materiaal in plaats van eroverheen te lopen. Hij maakt zacht wat is ingebakken en laat niets achter dat je daarna weer moet wegspoelen. Alleen kraanwater, heet genoeg gemaakt.
En daarna pak je alsnog een doek. Dat is de enige stap die in elke route terugkomt.
Het filter, de plek waar de geur echt zit
Achter dat klepje rechtsonder kijkt bijna niemand vrijwillig.
In het filter verzamelt zich alles wat door de trommel is gespoeld en niet weg kon: haren, vezels, een muntje, papiersnippers. Dat blijft daar liggen in een laagje water. Warm, vochtig en donker.
Ruikt je machine en heb je de rubberrand en het bakje al gedaan, dan zit de geur daar. Reken erop dat het de eerste keer niet fris is.
Doe dit elke drie maanden. Het kost vijf minuten en scheelt je in veel gevallen het telefoontje naar de monteur.
Zo blijft hij schoon, bijna zonder moeite
Het draait om drie gewoontes, en de eerste is de belangrijkste.
Laat de deur en het zeepbakje op een kier. Een gesloten trommel blijft urenlang klam. Een kier is genoeg om hem te laten uitdampen. Deze ene gewoonte haalt de basis onder het probleem weg. Wonen er kleine kinderen of huisdieren in huis, houd de ruimte dan dicht en zet het kinderslot aan, want kinderen en dieren kunnen in een open trommel klimmen.
Veeg de rubberrand droog na de laatste was van de dag. Tien seconden met een droge doek. Wat er niet blijft staan, kan ook niet gaan ruiken. De doeken hiervoor staan bij elkaar onder was en textiel.
Was eens per maand warm. Een gewone was op 60 graden telt gewoon mee, daar hoef je geen lege beurt voor te draaien. Handdoeken en beddengoed doen dat werk vanzelf.
Minder zeep is de eigenlijke oplossing
Wat er niet in gaat, kan ook niet achterblijven.
De stappen hierboven halen weg wat er al zit. Maar de aanslag ontstaat doordat er meer wasmiddel in gaat dan eruit komt. Dosering is dus geen detail, het is de oorzaak.
Het lastige aan vloeibaar wasmiddel is dat het zich slecht laat doseren. De dop vat meer dan je nodig hebt, en wat er te veel in gaat zie je niet terug. Een wasstrip is per was voorgedoseerd. Je hoeft dus niet te schatten hoeveel je neemt, en juist daar pakken de meeste mensen te veel.
Meer daarover lees je in wat wasstrips zijn en of ze net zo goed wassen.
Wat je beter niet doet
Twee van deze tips kom je overal tegen.
Bleek in de trommel. Dat dekt de geur af in plaats van de oorzaak weg te halen, en het kan resten achterlaten die in je volgende was terechtkomen. Geen enkele fabrikant ziet chloorhoudende reiniger als onderhoudsmiddel voor de wasmachine. En hij mag nooit samenkomen met een zuur middel.
Elke maand azijn. Bosch en Siemens raden het af, Bauknecht staat het alleen sterk verdund toe. Als vaste gewoonte is dat niet wat de fabrikanten onder onderhoud verstaan.
Het filter overslaan omdat het vies is. Precies daarom moet het gedaan worden.
Wasverzachter als oplossing. Die dekt de geur af en laat zelf een extra laagje achter op precies de plek waar het probleem zit.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak moet ik mijn wasmachine reinigen?
De rubberrand wekelijks even droogvegen, het zeepbakje eens per maand, het filter elke drie maanden. Leeg draaien op 60 graden hoef je alleen als je een tijd niet warm gewassen hebt.
Welk programma moet ik gebruiken om hem schoon te maken?
Heeft je machine een stand die trommelreiniging of machinereiniging heet, neem die dan. Heeft hij die niet, draai dan een gewoon programma op minstens 60 graden, zonder was maar wel met poederwasmiddel. Zonder wasmiddel ontbreekt het bleekmiddel en gebeurt er weinig.
Zijn die zwarte puntjes in de rubberrand schimmel?
Meestal wel. In de plooi blijft vocht staan tussen zeepresten en vezels, en daarop groeit schimmel. Veeg de plooi grondig uit, dan verdwijnen de puntjes. Zitten ze diep in het rubber en gaan ze er niet meer af, dan is het rubber zelf aangetast.
Ik heb een bovenlader, geldt dit ook voor mij?
Deels. Een bovenlader heeft geen rubberrand aan de deur, dus stap 1 vervalt. Het zeepbakje en het filter heb je wel. Dat filter zit meestal achter een klepje onderaan de voorkant, bij sommige modellen aan de zijkant. De rest blijft gelijk.
Helpt azijn tegen de geur in mijn wasmachine?
Meestal niet. Azijn is een zuur en werkt tegen kalk, terwijl de geur bijna altijd van zeep en vet komt. Bosch en Siemens raden herhaald gebruik bovendien af vanwege de rubberen onderdelen.
Waarom bruist het als ik soda en azijn mengt?
Omdat de twee elkaar opeten. Wat overblijft is vooral water met wat zout, plus water en koolzuurgas. Dat zout reinigt praktisch niets. Neem dus of azijn of soda, niet allebei.
Wat is het verschil tussen schoonmaaksoda en zuiveringszout?
Twee verschillende stoffen. Zuiveringszout is natriumbicarbonaat en mild. Schoonmaaksoda is natriumcarbonaat en veel feller, waardoor vet sneller loskomt. Tegen de aanslag is soda dus het sterkste van de twee, maar Bosch en Siemens raden huismiddelen in de trommel sowieso af.
Kun je je wasmachine schoonmaken met een vaatwastablet?
Dat tipje gaat rond en het klopt half: in een vaatwastablet zit ook bleekmiddel. Maar het is gemaakt voor een ander apparaat, met een andere dosering en veel meer ontkalker. Een dosis waspoeder doet hetzelfde werk, in het apparaat waar het voor bedoeld is, en is goedkoper.
Wat is het beste middel om een wasmachine schoon te maken?
Gewoon waspoeder met bleekmiddel. Dat is het hele antwoord. De speciale wasmachinereinigers in het schap werken grotendeels op hetzelfde principe, voor een flink hogere prijs per beurt. Heeft je machine een eigen onderhoudsprogramma, volg dan de handleiding van jouw model.
Waar zit het filter van mijn wasmachine?
Bij de meeste voorladers achter een klein klepje rechtsonder aan de voorkant. Bij sommige modellen zit het klepje linksonder, bij andere achter een sokkelplaat. Kijk bij twijfel in de handleiding van jouw model.
Hij stinkt nog steeds, terwijl ik alles heb gedaan
Dan komt de geur waarschijnlijk niet uit de machine maar uit de afvoer. Ruik eens aan de sifon waar de afvoerslang in gaat. Ruikt het daar hetzelfde, dan is het riool de bron en kan de machine er niets aan doen.
Komt de geur van mijn machine of van mijn kleding?
Ruikt schone was al muf zodra je hem uit de trommel haalt, dan zit het in de machine. Gaat het pas ruiken nadat de was een tijd nat in de mand heeft gelegen, dan is dat de was zelf.
Verder in huis
Per klus staat alles bij elkaar gezet onder schoonmaken. En voor het drooghouden van de badkamer geldt hetzelfde principe als voor die rubberrand: wat je overhoudt aan een droogdoek.