Schoenen in de wasmachine wassen: de dosering is het hele verhaal

Welke schoenen mogen erin en welke niet

Dit bepaalt alles, dus begin hier.

Mogen wel: sneakers van canvas, mesh, polyester of nylon. Dus vrijwel elke gympie, hardloopschoen en stoffen sneaker.

Mogen niet:

• Suede en nubuck. Water maakt de nerf hard en vlekkerig, en dat komt niet meer goed. Die borstel je droog.
• Leer. Leer droogt uit en scheurt. Afnemen met een klamme doek, daarna invetten.
• Schoenen met lichtjes of elektronica. Spreekt voor zich.
• Schoenen die al loslaten. De was maakt een losse zool helemaal los.
• Wandelschoenen met een membraan. Kijk wat de fabrikant zegt, want wasmiddel kan de ademende laag dichtzetten.

Twijfel je? Kijk naar de zool. Zit die er met lijm aan en zie je een randje lijm zitten, was dan koud en centrifugeer niet.

Schoenen in de wasmachine wassen in vier stappen

De voorbereiding kost vijf minuten en scheelt het meeste.

1. Haal de veters en de inlegzolen eruit. Veters gaan mee in een apart zakje, inlegzolen niet: die krimpen en vervormen. Die was je met de hand in lauw water.
2. Borstel het droge vuil eraf, ook onder de zool. Zand en steentjes horen niet in je machine. Dit is de stap die je machine spaart, zie verderop.
3. Doe de schoenen in een waszak of kussensloop en leg er twee handdoeken bij. De handdoeken vangen het bonken op en houden de trommel in balans.
4. Was op 30 graden, fijnwas, centrifuge op de laagste stand of uit. En doseer op het gewicht van de lading, niet op gewoonte. Dat is de volgende sectie.

De dosering: dit is waar het meestal misgaat

Een paar schoenen weegt bijna niets, en dat verandert alles.

Een wasmiddeldosering is gemaakt voor een volle trommel. Een paar sneakers met twee handdoeken erbij weegt ongeveer een kilo of twee. Doseer je dan zoals altijd, dan zit er drie tot vier keer te veel wasmiddel in.

Dat overschot lost niet allemaal op, zeker niet op 30 graden, en het spoelt er ook niet uit. Het zakt de stof in en droogt daar op. Wat je daarna ziet zijn lichte, harde randen op mesh en canvas. Die lijken op kalk of op een vlek, en het is gewoon wasmiddel.

Dus: halve dosis. Bij ons betekent dat een halve wash sheet, want die is gedoseerd op vier kilo en daar zit een schoenlading ruim onder. Gebruik je vloeibaar wasmiddel, neem dan de helft van wat de dop aangeeft.

Waspoeder is hier de minst handige keuze, want poeder heeft warmte nodig om helemaal op te lossen en je wast juist koud. Onze wasmiddeldoekjes staan bij wasmiddeldoekjes.

En geen wasverzachter. Die legt een laagje om de vezel dat vuil juist vasthoudt, en op mesh gaat hij grijzen.

Welk programma, hoeveel graden, wel of niet centrifugeren

Drie instellingen, en ze hangen samen.

Temperatuur: 30 graden. Warmer is niet schoner maar wel riskanter. De lijm die de zool vasthoudt wordt bij warmte zacht, en dan laat hij bij het bonken los. Heeft je machine een schoenenprogramma, gebruik dat.

Programma: fijnwas of wol. Die draaien zachter en met minder omwentelingen, dus je schoen slaat minder hard tegen de trommel.

Centrifugeren: zo laag mogelijk, of uit. Dit is de instelling die de meeste schade voorkomt. Bij 1.200 toeren slaat een schoen met kracht tegen de trommelwand, keer op keer. Bij 400 toeren gebeurt dat niet. Het nadeel is dat je schoenen natter uit de machine komen en langer drogen, en dat is het waard.

Wordt mijn wasmachine er vies van?

Een terechte vraag die bijna nergens wordt beantwoord.

Het risico is niet het vuil op de schoen. Het is het zand en de steentjes uit het profiel van de zool. Die spoelen niet weg maar zakken naar beneden, en ze blijven liggen in de rubberen manchet en soms in de pomp.

Twee dingen voorkomen dat. Borstel de zool droog af voor je ze erin doet, en veeg na afloop de rubberen rand van de deur uit met een doek. Dan is er niets aan de hand.

Wat je niet hoeft te doen is na elke schoenwas een reinigingsprogramma draaien. Dat is nuttig als je machine muf ruikt, en dat staat los van schoenen. Hoe dat werkt lees je in wasmachine reinigen.

Twee paar tegelijk, en mag er was bij?

Twee vragen die iedereen stelt en waar het antwoord op samenhangt.

Twee paar tegelijk mag, en het is zelfs beter dan één paar. Vier schoenen verdelen zich gelijkmatiger over de trommel dan twee, dus de machine loopt rustiger. Meer dan twee paar wordt het te vol en gaan ze elkaar beuken.

Was erbij mag ook, en handdoeken zijn daarvoor het beste. Ze dempen de klappen en ze vullen de trommel op. Wat je er niet bij doet is goed textiel: je wast op een programma dat voor schoenen is gekozen, en de klappen van een zool zijn niet goed voor een bloes.

Doe er ook geen witte was bij die je mooi wilt houden. Uit een vieze zool komt meer los dan je denkt.

Drogen: hier maken de meeste mensen de fout

De droger en de verwarming kosten je de schoen.

Warmte is de vijand van lijm. Een schoen die op de verwarming of in de droger staat, laat aan de rand van de zool los en vervormt van vorm. Dat gaat niet meer terug.

Dus: aan de lucht drogen, op een luchtige plek, en niet in de volle zon. Prop de schoen op met keukenpapier of krantenpapier en ververs dat na een paar uur. Dan houdt hij zijn vorm en droogt hij van binnenuit.

Reken op een dag, en bij dik canvas op twee. Trek ze niet aan als ze vanbinnen nog klam zijn, want dan gaan ze ruiken.

Witte schoenen schoonmaken: zolen, mesh en veters

Witte sneakers schoonmaken vraagt drie dingen die de machine niet vanzelf doet.

Witte zolen worden in de wasmachine wel schoon maar niet wit. Vergeeld rubber is verkleurd materiaal, geen vuil. Wat wel helpt is een schuurspons met een beetje afwasmiddel, vóór de was, op de rand van de zool. Voor de zwarte vegen op het zijkantje werkt een gum verrassend goed.

Witte veters was je apart in een zakje. Zijn ze grauw, laat ze dan eerst een uur weken in lauw water met zuurstofbleekmiddel. Dat pakt het grijs, terwijl de was alleen het losse vuil pakt.

Witte mesh is precies de stof waar te veel wasmiddel zichtbaar wordt. Zie de doseersectie hierboven, dat is hier geen detail maar de hoofdzaak.

Zit er een vetvlek of een olievlek op de neus, behandel die dan vooraf apart. Zie vetvlekken verwijderen.

Suede en leer: met de hand, en anders

Het grootste deel van de fouten wordt hier gemaakt.

Suede en nubuck mogen niet nat worden. Borstel ze droog met een suedeborstel, tegen de nerf in. Voor een vlek gebruik je een suedegum. Is de schoen toch nat geworden, laat hem dan langzaam drogen, opgepropt, en borstel hem daarna op.

Leer neem je af met een klamme doek, niet met een natte. Daarna laten drogen en invetten met een leervet of een leercrème, want de was haalt het vet eruit en dan barst het.

Deze twee staan hier apart omdat het advies voor stoffen sneakers ze kapot maakt. Dat is ook precies wat er misgaat als iemand één algemeen artikel leest en zijn suede schoenen in de trommel gooit.

Met de hand wassen

Als de machine geen optie is.

Vul een bak met lauw water en los een halve wash sheet of een klein beetje wasmiddel op. Borstel de schoen met een zachte borstel of een oude tandenborstel, in kleine rondjes, en werk van de neus naar de hiel.

Spoel daarna grondig na. Dat is de stap die mensen overslaan, en het is precies dezelfde fout als bij de machine: wat er niet uit gespoeld wordt, droogt op als een rand.

Dep de schoen droog met een doek voor je hem laat drogen, dan scheelt dat een halve dag.

Wat er niet meer uit gaat

De grens hoort er ook in.

Vergeeld rubber, een schoen die zijn vorm kwijt is, en canvas dat grijs is geworden van jarenlang dragen: dat is materiaal dat veranderd is, geen vuil. Een wasbeurt maakt het schoner, niet nieuwer.

Wat wel werkt is eerder beginnen. Een sneaker die elke paar weken droog wordt afgeborsteld en waarvan je een verse vlek meteen behandelt, hoeft bijna nooit de machine in.

Veelgestelde vragen

Verder in huis

Onze doeken staan bij schoonmaakdoeken, en alles op klus gesorteerd onder schoonmaken.